| [2,2] II. - En livrant Mancinus, on provoqua dans l'État de violents désordres. En
effet, Tibérius Gracchus, fils de Tibérius Gracchus, citoyen très illustre et
très distingué, petit-fils de Publius Scipion l'Africain du côté maternel, avait
été questeur dans cette guerre et avait conseillé et signé le traité. Il eut
peine à tolérer l'annulation d'un de ses actes ou craignit d'être exposé
lui-même à un jugement et à un châtiment analogues. Nommé tribun du peuple, cet
homme, par ailleurs d'une vie irréprochable, supérieurement doué et de la plus
grande droiture dans ses intentions, orné enfin de vertus aussi parfaites qu'un
mortel peut les recevoir de la nature ou les acquérir par ses efforts, abandonna
le parti des gens de bien, sous le consulat de Publius Mucius Scévola et de
Lucius Calpurnius, il y a de cela cent soixante-deux ans. Il promit le droit de
cité à l'Italie entière, réalisa en même temps les voeux de tous en promulguant
des lois agraires, bouleversa tout de fond en comble et mit la république au
bord de l'abîme en lui faisant courir un double danger. Comme Octavius son
collègue résistait dans l'intérêt de l'État, il annula ses pouvoirs et nomma des
triumvirs chargés de répartir les terres et de conduire les colonies ; ce
furent, avec lui-même, son beau-père l'ancien consul Appius et son frère Caïus
qui était encore un tout jeune homme.
| [2,2] Inmanem deditio Mancini ciuitatis mouit dissensionem. Quippe Tiberius
Gracchus, Tiberii Gracchi clarissimi atque eminentissimi uiri filius, P-
Africani ex filia nepos, quo quaestore et auctore id foedus ictum erat, nunc
grauiter ferens aliquid a se pactum infirmari, nunc similis uel iudicii uel
poenae metuens discrimen, tribunus plebis creatus, uir alioqui uita
innocentissimus, ingenio florentissimus, 2 proposito sanctissimus, tantis
denique adornatus uirtutibus, quantas perfecta et natura et industria mortalis
condicio recipit, P- Mucio Scaeuola L- Calpurnio consulibus abhinc annos centum
sexaginta duos desciuit a bonis, pollicitusque toti Italiae ciuitatem, 3 simul
etiam promulgatis agrariis legibus, omnibus statim concupiscentibus, summa imis
miscuit et in praeruptum atque anceps periculum adduxit rem publicam. Octauioque
collegae pro bono publico stanti imperium abrogauit, triumuiros agris diuidendis
colonisque deducendis creauit se socerumque suum, consularem Appium, et Gaium
fratrem admodum iuuenem.
|